تنظیم لایحه

احتمالا تاکنون برای شما پیش آمده است که یک پرونده حقوقی و یا کیفری در یک مرجع قضایی داشتید، و قاضی پرونده از شما خواسته با تنظیم لایحه و ذکر تمام ادله خود موضوع خود را شرح دهید. در هر دعوی حقوقی و یا کیفری، هر فردی اعم از شاکی یا متهم، خواهان یا خوانده و یا فرد ثالث، می‌تواند با نوشتن و ثبت لایحه تمامی درخواست‌ها و مطالب خود را درباره موضوع دادخواست یا شکایت مطرح نماید.

تنظیم لایحه و نیز تنظیم دادخواست برای یک پرونده، کاری بسیار تخصصی است و باید حتما توسط یک وکیل با تجربه و یا کارشناس حقوقی مجرب انجام شود. لایحه دفاعیه در یک پرونده، مبنای قضاوت قاضی در مورد شما خواهد بود. در نوشتن لایحه اصول متعددی باید رعایت شود که در این مقاله به آن‌ها پرداخته شده است.

مفهوم لایحه دفاعیه

لایحه در مفهوم لغوی به معنای یک نامه درخواست مکتوب است. اما در اصطلاح حقوقی، لایحه دفاعیه به معنای یک نامه حقوقی است که در آن فردی با ذکر ادله و مستندا به مواد قانونی، در تلاش است حق خود را اثبات نموده و یا در مقام دفاع از خود نفیا یا اثباتا برآید.

اصحاب دعوی چه حقوقی و چه کیفری و همینطور ذینفعان ثالث، می‌توانند پس از آن که پرونده در شعبه رسیدگی کننده به جریان افتاد، نسبت به ارائه تمامی سخنان و دلایل خود اقدام کنند. این امر با نوشتن لایحه، انجام می‌شود. به عبارت بهتر لایحه دفاعیه، منطق یک فرد را در دفاع از حقوق خود نشان می‌دهد.

ویژگی های یک لایحه دفاعیه خوب

در تنظیم و ثبت لایحه نکات بسیار مهمی وجود دارد که غفلت از آن‌ها ممکن است خسارات جبران ناپذیری را به وجود دارد. معمولا قضات به جهت کمبود وقت و نیز زیاد بودن اوراق پرونده، بر روی لایحه دفاعیه طرفین تمرکز می‌کنند. پس هر فردی که پرونده‌ای در یک مرجع قضایی دارد، باید به ویژگی های یک لایحه دفاعیه خوب دقت نماید. برخی از این ویژگی‌های عبارتند از:

• در تنظیم لایحه باید دقت نمود که حتما در مقدمه به شماره پرونده، دادنامه و یا ابلاغیه که براساس آن لایحه دفاعیه تنظیم شده اشاره گردد.
• خطاب درست در ابتدای لایحه بسیار مهم است. دقت کنید که در نوشتن لایحه حتما نام شعبه، دادگاه، دادسرا و … را به درستی وارد نمایید.
• لایحه نباید خیلی طولانی و نه خیلی کوتاه باشد. بلکه به اندازه اهمیت پرونده، تعداد موضوعات یا عناوین اتهامی و نیز میزان ادله، طول مناسبی داشته باشد.
• در تنظیم لایحه، باید از تکرار مکررات اکیدا پرهیز شود. همچنین، لایحه دفاعیه باید به‌گونه‌ای نوشته شود که تخریب بی دلیل طرف مقابل تلقی نگردد.
• چنانچه، لایحه نوشته شده در جواب لایحه طرف مقابل یا همان تبادل لوایح است، باید دقت گردد که به تمامی ادعا و ادله طرف مقابل به طور دقیق با ذکر شماره پاسخ داده شود.
• تایپی بودن لایحه و نیز ویراستاری حداقلی، به همراه بولد کردن و خط کشیدن زیر عبارات مهم و نیز املای درست کلمات در دید قاضی بسیار تاثیرگذار است.
• در نوشتن و ثبت لایحه به تمامی اصحاب پرونده از قاضی تا طرف مقابل و حتی خودتان (!)، احترام بگذارید و از الفاظ مودبانه استفاده نمایید.
• استناد به قانون، مهمترین بخش تنظیم لایحه درست است. در هر بخشی از لایحه سعی کنید برای ادعای خود از مواد قانونی استفاده کنید.

افراد مناسب برای تنظیم لایحه

بسیاری از افرادی که توانایی گرفتن وکیل را برای پرونده خود ندارند، به دنبال افرادی هستند که بتوانند در تنظیم لایحه به آن‌ها کمک کنند. برخی از این افراد در پیدا کردن فرد مناسب برای نوشتن لایحه خود، دچار مشکل می‌شوند و گاها به سراغ افراد غیر متخصص می‌روند. همین امر موجب می‌شود که در پرونده خود دچار خسارات جبران ناپذیر شوند. سوال اساسی اینجاست که افراد مناسب برای تنظیم لایحه چه کسانی هستند؟

برای پاسخ به این سوال باید گفت که وکالت و به طور کلی علم حقوق در شاخه‌های مختلف، تخصص‌های متفاوت را می‌طلبد. بنابراین، به صرف این موضوع که فردی وکیل یا کارشناس حقوقی است، نمی‌توان در ثبت لایحه از وی کمک گرفت. به طور مثال برخی از وکلا صرفا در زمینه خانواده، تخصص دارند. بنابراین در تنظیم لایحه دفاعیه تمکین می‌توان با آنان مشورت نمود. اما مسلما همین وکیل در نوشتن لایحه مربوط به دفاع از متهم در پرونده جعل، قطعا گزینه مناسبی نیست.

بنابراین، قبل از هر چیز باید از توانایی وکیل یا کارشناس حقوقی در موضوع پرونده اطمینان کامل پیدا کنید. امروزه افراد بسیار زیادی چه به صورت حضوری و چه به صورت مجازی، اقدام به انجام مشاوره حقوقی و یا تنظیم لایحه و تنظیم دادخواست می‌نمایند. اما نکته مهم، تخصص است که باید با بررسی سوابق فرد مورد نظر از آن مطمئن شوید.